Het gevaar van ‘Pas op!’

Zoals beloofd in een vorige post even dieper ingaan op ‘gevaarlijk’ gedrag. Waarbij ik even een inkijk wil geven in mijn redeneringen over hoe kinderen risico’s leren inschatten of zelf kunnen inschatten en wat dan ‘gevaarlijk’ gedrag is.

Laat ik voor de duidelijkheid starten met het vertellen dat ik me zeker ook vaak zorgen maak over het feit dat mijn dochter zich pijn zou kunnen doen. Mijn hart staat ook zo nu en dan precies even stil en bovendien is mijn reactiesnelheid, ondanks mijn verleden als atleet, om ze op te vangen niet altijd vlijmscherp en ben ik dus bijgevolg ook vaak te laat. Daarbij voel ik me nadien ook schuldig en ben ik kwaad op mezelf, want ik wil echt niet dat ze zich pijn doet.

Nu, het begint ook vaak bij mijn eigen inschatten van gevaar. In welke mate is het nodig dat ik heel dicht in de buurt ben om haar een veilige buffer te bieden? Het kan mijn verbeelding zijn, maar het voelt aan alsof ze weet wanneer er iemand in de buurt is die aan de noodrem kan trekken als ze in haar verkenningstocht nieuwe klim- en klautervaardigheden wil inoefenen. Bij momenten geloof ik dat ze veel meer veiligheidsmarge inbouwt als ze alleen grote hoogtes of nieuwe ondergronden gaat verkennen, of is dit eerder wishful thinking?

Nu, de volgende gedachte ligt terug bij mij: Is het nuttig of zal het mijn ontdekker helpen als ik zeg: ‘Pas op!’ Als ze haar hand in het vuur zou gaan stoppen, dan roep ik vast en zeker ‘Pas op!’ omdat ik ze dan in mijn ogen help. Nu, onmiddellijk nadien zal ik ook proberen uitleggen, ook al is ze nog zeer jong, waarom ik hier een halt toeriep.

Maar stel je eens voor dat je een kind bent dat opgaat in zijn klimspel op het speelplein, zo hoog als je durft en kan. Plots hoor je ‘Pas op!’, nu ben je afgeleid en begin je minder te vertrouwen op je eigen instinct en je eigen lichaam. Het gevoel van plezier omdat je zelf bovenaan de glijbaan bent geraakt is plots verdwenen, je moed en zorgeloosheid heeft plaats gemaakt voor schrik.

Nu ‘pas op!’ gebruiken we ook voor andere ‘schrikreacties’ bij onszelf, waardoor we kinderen kansen ontnemen om vaardig te worden in het omgaan met uitdagingen. Denken we bijvoorbeeld aan de keren dat we ‘Pas op’ roepen omdat we niet willen dat hun kleren vuil worden, of omdat we denken dat ze zullen vallen als er een verhoogje opduikt, of omdat wij een bepaalde handeling voor ogen hebben die uitgevoerd moet worden, of omdat wij denken dat ze iets gaan stukmaken, en nog zoveel meer …

Ik wil dat ze vertrouwen heeft in haar eigen mogelijkheden, dat ze haar lichaam leert kennen en dat ze weet hoe ze hulp kan vragen wanneer nodig. Bovendien wil ik ook dat ‘Pas op!’ een noodrem kan blijven in situaties die echt een gevaar vormen en dit kan volgens mij alleen als de wereld rondom hen niet allemaal ‘Pas op!’ is.

Ik wil dus zoeken naar hoeveel ik mijn tong moet afbijten om haar bewegings- en experimenteervrijheid niet te beperken. Het is een zoeken naar hoe het zelfvertrouwen hoog te houden zodat ze blijft durven en spontaan groeien. Ik geloof er immers in dat het belangrijk is dat ze zichzelf vertrouwt en dat ze weet dat ik haar vertrouw. Ik wil dat ze haar eigen limieten creëert en niet leeft naar de limieten die wij opleggen. Ik wil dat ze zichzelf competent voelt en vol vertrouwen haar mogelijkheden benut.

Tagged

1 gedachte over “Het gevaar van ‘Pas op!’

  1. Volledig akkoord… en nu ik zelf de laatste tijd sterk nadenk over hechting ed bij ons kindje, nog een extra bedenking: vertrouwen in zichzelf en de eigen mogelijkheden heeft als primaire basis mss wel ook het vertrouwen in papa en mama. Ergens een vertrouwen dat zij ervoor zullen zorgen dat er niets zal gebeuren en dat de wereld een veilige plek is. Intonatie speelt hier ook een belangrijke rol… ’Pas op!’ vs ’Liefje, je let ondertussen toch ook wel op he?’ (of iets in die trant) lijkt me ook al een andere boodschap te geven… Maar goed, dat zijn vooral mijn muizenissen bij het naderende ouderschap 😉

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: